Ngày 19-4, Đại hội X của Đảng Cộng sản Việt Nam bước sang ngày họp thứ hai, với một trong những chủ đề được bàn đến là 'nâng cao năng lực lănh đạo của Đảng'.
Trả lời phỏng vấn của đài BBC, ông Phạm Thế Duyệt, chủ tịch Ủy ban Mặt trận tổ quốc Việt Nam, nói các đại hội trước đây chỉ tổng kết giai đoạn năm năm, nhưng lần này, Đại hội X tổng kết cả 20 năm đổi mới.
Một điểm khác thứ hai, theo ông Phạm Thế Duyệt, là cách chuẩn bị đại hội.
Phạm Thế Duyệt: Lần này ý kiến của Mặt trận Tổ quốc, các đoàn thể, tổ chức xã hội, nhân dân đều có điều kiện đóng góp với Đảng ngay từ khi hình thành Dự thảo báo cáo chính trị. Đến khi dự thảo xong rồi, công bố trên báo chí thì lại tham gia ý kiến tiếp.
Như thế, tôi cho rằng việc hình thành dự thảo không chỉ lấy từ ý kiến trong đảng, mà mang tính chất nghiên cứu, tập hợp đóng góp của tất cả các tầng lớp nhân dân. Các lần trước cũng có làm nhưng diện không rộng như thế, cũng không chủ động như lần này.
Một điểm mới nữa liên quan Điều lệ Đảng. Đại hội bàn một số vấn đề khác trước, ví dụ tính chất của đảng (Đảng là đội tiền phong của giai cấp công nhân, nhưng nay khẳng định cũng của cả dân tộc). Vai trò giám sát và phản biện xã hội cũng được đề cập, tức là không chỉ cấp ủy đảng ở trên giám sát cấp dưới, mà còn phải dựa vào hệ thống của Mặt trận và các tổ chức của nhân dân để giám sát cán bộ đảng viên.
Vấn đề nhân sự cũng được quan tâm. Tài, đức là đương nhiên rồi, nhưng người ta cũng đòi hỏi nhân sự vào Trung ương phải có tính quyết đoán, dám chịu trách nhiệm, dám làm.
BBC:Trong quá trình đóng góp ý kiến, có những người đề cập đến vấn đề đa nguyên, đa đảng, mở rộng dân chủ. Thái độ của Đảng Cộng sản Việt Nam với những kêu gọi đó là như thế nào, thưa ông?
Ở Việt Nam không thể có chuyện đa nguyên, đa đảng. Đó là vấn đề nguyên tắc. Đây không phải là vì Đảng Cộng sản Việt Nam độc quyền. Chẳng qua có một số ít người họ nói theo cảm tính cá nhân của họ thôi. Nhưng thử hỏi đất nước này, trước đây lãnh đạo hai cuộc kháng chiến bảo vệ độc lập dân tộc thì đảng nào lãnh đạo? Lúc bấy giờ có ai tranh giành không?
Phải đặt vấn đề như thế để thấy đặc điểm Việt Nam khác. Từ 76 năm qua, Đảng Cộng sản Việt Nam có vị trí đương nhiên, được nhân dân thừa nhận. Đến năm 1930, Quốc dân đảng đã kết thúc rồi. Không phải vì Đảng Cộng sản không muốn họ làm cách mạng, mà vì họ không có đủ vai trò lãnh đạo nhân dân. Chỉ có Đảng Cộng sản này mới đưa được đến Cách mạng tháng Tám, mới tiến hành được kháng chiến chống Pháp, chống Mỹ.
Như thế phải nói rằng Đảng Cộng sản chẳng tranh giành với ai. Giành độc lập dân tộc, chống xâm lược, toàn bộ đều do Đảng Cộng sản Việt Nam lãnh đạo. Nên chúng tôi không bao giờ xem cái việc ấy (đa nguyên, đa đảng) lại cần đặt ra thảo luận làm gì. Chắc chắn không có nhiều người lại nghĩ đến những việc như thế. Nhưng đương nhiên hiện nay, người dân đòi hỏi đảng phải thực hiện dân chủ nhiều hơn. Những gì đảng, nhà nước sai mà dân góp ý thì chắc chắn sẽ tiếp thu và sửa chữa.
BBC:Có những thông tin nói là đang có chia rẽ trong nội bộ lãnh đạo đảng, có người muốn đổi mới, có người không. Ông nghĩ thế nào ạ?
Cá biệt có ai nghĩ thế thì có thể có. Nhưng nếu ban lãnh đạo đảng không thống nhất thì làm sao có báo cáo chính trị trình với đại hội, mà chắc chắn đại hội sẽ ủng hộ báo cáo. Cho nên đừng nói như vậy, không đúng đâu.
Trong quá trình tranh luận, dĩ nhiên ý kiến khác nhau là bình thường. Hàng triệu người, bảo không có người ý kiến khác thì làm sao được. Ngày xưa, ngay từ những năm đầu chống Pháp, chống Mỹ, đã có những ông đã phản bác cụ Hồ, chính phủ cơ mà.
BBC, ngày 19/4/06
